تفاوت انواع الیاف طبیعی
الیاف طبیعی دستهبندیهای مختلفی مثل گیاهی، حیوانی و معدنی دارند و هر کدوم ویژگیهای منحصر به فرد خودشون رو دارند.
الیاف طبیعی به طور کلی به سه دسته اصلی تقسیم میشوند:
1. الیاف گیاهی (Cellulosic Fibers): این الیاف از گیاهان به دست می آیند و پایه سلولزی دارند.
پنبه (Cotton):
منبع: غوزه گیاه پنبه.
ویژگیها: نرم، راحت، جاذب رطوبت بالا (خنک در تابستان)، مقاوم در برابر شستشو و اتوکشی، قابلیت رنگپذیری خوب.
معایب: چروکپذیری بالا، دیر خشک شدن، مقاومت کمتر در برابر کپکزدگی.
کاربرد: پوشاک (تیشرت، پیراهن، شلوار جین)، حوله، ملحفه، پارچههای خانگی.
کتان (Linen):
منبع: ساقه گیاه کتان.
ویژگیها: بسیار محکم و مقاوم، خنک و جاذب رطوبت (بهتر از پنبه)، براق و لوکس، مقاوم در برابر پرزدهی.
معایب: چروکپذیری بسیار بالا، زبرتر از پنبه، اتوکشی دشوارتر.
کاربرد: پوشاک تابستانی، رومیزی، دستمال آشپزخانه، پارچههای مبلی.
کنف (Hemp):
منبع: ساقه گیاه کنف.
ویژگیها: بسیار محکم و بادوام (حتی از کتان هم محکمتر)، مقاوم در برابر اشعه UV و کپک، دوستدار محیط زیست (به آب کمتری نیاز دارد).
معایب: زبر و خشن (مگر اینکه به خوبی فرآوری شود)، رنگپذیری کمتر.
کاربرد: طناب، کیسه، پارچههای صنعتی، لباسهای مقاوم.
رامین (Ramie):
منبع: ساقه گیاه رامی.
ویژگیها: بسیار محکم و براق (شبیه ابریشم)، جاذب رطوبت، مقاوم در برابر باکتری و کپک.
معایب: شکننده و کمکشش، چروکپذیری بالا.
کاربرد: پارچههای مخلوط (برای بهبود استحکام)، رومیزی، پرده.
2. الیاف حیوانی (Protein Fibers): این الیاف از حیوانات به دست می آید و پایه پروتئینی دارند.
پشم (Wool):
منبع: پشم گوسفند و سایر حیوانات (مثل موهر از بز آنگورا، ترمه از بز کشمیری، آلپاکا از لاما).
ویژگیها: بسیار گرم و عایق حرارتی عالی، جاذب رطوبت (میتواند تا ۳۰٪ وزن خود رطوبت جذب کند بدون اینکه احساس خیسی بدهد)، مقاوم در برابر چروک، نرم و انعطافپذیر.
معایب: مستعد پرزدهی و گلوله شدن، ممکن است باعث خارش شود (برای برخی افراد)، نیاز به مراقبت خاص در شستشو (ممکن است آب برود).
کاربرد: لباسهای زمستانی (ژاکت، پالتو)، قالی، پتو.
ابریشم (Silk):
منبع: پیله کرم ابریشم.
ویژگیها: بسیار نرم و لطیف، براق و لوکس، سبک، جاذب رطوبت (خنک در تابستان، گرم در زمستان)، مقاوم در برابر چروکپذیری (نسبت به پنبه و کتان).
معایب: گرانقیمت، حساس به نور خورشید و تعریق، نیاز به مراقبت بسیار دقیق در شستشو.
کاربرد: لباسهای شب، شال، کراوات، ملحفه لوکس.
3. الیاف معدنی (Mineral Fibers): این الیاف کمتر در پوشاک استفاده میشوند و بیشتر کاربردهای صنعتی دارند.
پنبه نسوز (Asbestos):
منبع: کانیهای طبیعی.
ویژگیها: مقاوم در برابر حرارت و آتش، عایق عالی.
معایب: بسیار خطرناک برای سلامتی (سرطانزا)، امروزه استفاده از آن به شدت محدود شده است.
کاربرد : عایقبندی، مصالح ساختمانی ضد حریق.
جدول مقایسه خلاصه (برخی الیاف پرکاربرد):
|
پنبه |
کتان |
پشم |
ابریشم |
ویژگی / الیاف |
|
گیاهی |
گیاهی |
حیوانی |
حیوانی |
منبع |
|
بسیار بالا |
متوسط/زبر |
متوسط/بالا |
بسیار بالا |
نرمی |
|
متوسط |
بالا |
متوسط |
متوسط/بالا |
استحکام |
|
بالا |
بسیار بالا |
کم/متوسط |
کم/متوسط |
چروکپذیری |
|
بالا |
بسیار بالا |
بالا |
بالا |
جذب رطوبت |
|
خنک |
بسیار خنک |
بسیار گرم |
گرم/خنک (چهارفصل) |
گرما/خنکی |
|
مناسب |
متوسط/بالا |
بالا |
بسیار بالا |
قیمت |
|
آسان |
متوسط |
نیاز به دقت |
نیاز به دقت زیاد |
مراقبت |